Przyjmowanie wniosków wstrzymane według BGK
Premia BGK na zabytek: audyt i wymogi konserwatorskie
Sam status zabytku nie jest w ustawie odrębną podstawą wykluczenia z premii termomodernizacyjnej. Trzeba jednak spełnić warunki właściwe dla inwestora, budynku, kredytu i efektu energetycznego, a zakres prac uzgodnić zgodnie z formą ochrony. Szczególny wyjątek energetyczny z art. 11g dotyczy premii MZG w zasobie gminnym. Nie daje prywatnemu właścicielowi automatycznego zwolnienia. Obecnie BGK informuje o wstrzymaniu przyjmowania wniosków.
Opracowanie: Dopłaty do Domu · Źródła sprawdzone:
- Dokument wyjściowy
- audyt dla dopuszczalnego zakresu prac
- Ochrona zabytku
- rejestr i ewidencja mają odrębne procedury
- Wyjątek z art. 11g
- premia MZG, nie każda premia BGK
Najpierw ustal zakres dopuszczalnych prac
Wojewódzki urząd ochrony zabytków rozróżnia wpis do rejestru i ujęcie w ewidencji. Rodzaj ochrony oraz planowana ingerencja przesądzają o pozwoleniu, uzgodnieniu albo dopuszczalnym zgłoszeniu. Nie należy zakładać, że każda wymiana instalacji i każda zmiana elewacji przechodzą identyczną procedurę.
Zalecenia i ograniczenia konserwatorskie przekaż audytorowi przed wyborem wariantu termomodernizacji. Zgoda konserwatora określa dopuszczalność prac, a audyt wykazuje warunki wsparcia. Jeden dokument nie zastępuje drugiego.
Audyt musi odpowiadać właściwej premii
Artykuł 3 ustawy wymaga wykazania określonego efektu: przy modernizacji wyłącznie systemu grzewczego zmniejszenia rocznego zapotrzebowania na energię o co najmniej 10%, a w pozostałych budynkach co najmniej 25%. Ustawa przewiduje też inne ścieżki, między innymi ograniczenie strat lub kosztów ciepła albo zamianę źródła energii. Audytor dobiera warunek do konkretnego przedsięwzięcia.
Premia termomodernizacyjna służy spłacie części kredytu. Kredyt musi stanowić co najmniej połowę kosztów i nie może być niższy od premii. Odrębny grant termomodernizacyjny ma dodatkowe wymagania z art. 5b; sam wpis do rejestru nie zastępuje ich weryfikacji.
Dlaczego wyjątek MZG wymaga osobnego sprawdzenia
Artykuł 11g dotyczy określonych inwestorów gminnych oraz budynku, w którym wszystkie lokale mieszkalne należą do mieszkaniowego zasobu gminy. Ustęp 2 obejmuje między innymi budynek wpisany do rejestru lub położony na obszarze wpisanym do rejestru.
Dla tej szczególnej ścieżki ustęp 3 dopuszcza odstąpienie od wskazanego warunku energetycznego, jeżeli audyt wykaże niemożność jego spełnienia. Przewodnik BGK wymaga potwierdzenia z uzasadnieniem przez audytora. Nie jest to ogólne zwolnienie dla każdej kamienicy ani dla każdego właściciela zabytkowego domu.
Prywatna kamienica z chronioną elewacją
Zakaz zmiany elewacji trzeba uwzględnić w wariantach audytu. Nie oznacza on sam w sobie spełnienia warunków premii ani prawa do zastosowania wyjątku MZG. Audytor powinien sprawdzić dopuszczalne prace i właściwy efekt energetyczny.
Źródła i aktualność
Warunki i terminy mogą się zmienić. Przed wydatkiem lub wysłaniem wniosku otwórz dokumenty instytucji prowadzącej program. Przykłady na tej stronie pomagają zrozumieć zasady; o przyznaniu wsparcia decyduje właściwa instytucja.
- BGK: premia termomodernizacyjna i bieżący komunikat o wnioskach (otwiera się w nowej karcie)
- Ustawa, Dz.U. 2026 poz. 920: art. 3, 5b i 11g (otwiera się w nowej karcie)
- BGK: przewodnik do audytów budynków wielorodzinnych (otwiera się w nowej karcie)
- WUOZ: obowiązki przy planowaniu prac przy zabytku (otwiera się w nowej karcie)